ความปลอดภัยในการทำงาน เริ่มต้นจากท่าทางที่ถูกต้อง
- 18/09/25
ความปลอดภัยในการทำงาน (Workplace Safety) เป็นหัวข้อที่ทุกองค์กรให้ความสำคัญมาโดยตลอด แต่หลายครั้งที่เรามักโฟกัสไปที่ เครื่องจักร อุปกรณ์ป้องกัน หรือกฎระเบียบ จนลืมจุดเล็ก ๆ ที่สำคัญอย่าง “ท่าทางของพนักงาน”
ไม่ว่าจะเป็นการนั่งทำงานออฟฟิศ การยืนในสายการผลิต หรือการยกของในคลังสินค้า หากทำผิดท่าบ่อย ๆ จะกลายเป็น อุบัติเหตุจากการทำงานผิดท่า เช่น ปวดหลัง เส้นเอ็นอักเสบ ออฟฟิศซินโดรม หรือแม้แต่การหกล้มที่อาจสร้างค่าใช้จ่ายให้กับองค์กรอย่างมหาศาล
ดังนั้น “ท่าทางที่ถูกต้อง” จึงไม่ใช่แค่เรื่องเล็กน้อย แต่คือรากฐานของ ความปลอดภัยในการทำงาน
การทำทงานด้วยท่าทางที่ผิดกับอุบัติเหตุส่งผลอย่างไร
งานวิจัยขององค์การแรงงานระหว่างประเทศ (ILO) พบว่า กว่า 30% ของการบาดเจ็บในที่ทำงานเกิดจากท่าทางที่ไม่ถูกต้อง เช่น การก้มหลังยกของหนัก หรือการนั่งนานโดยไม่เปลี่ยนท่า
ผลกระทบของท่าทางผิด ได้แก่
• เจ็บป่วยเรื้อรัง เช่น ออฟฟิศซินโดรม, ปวดคอ บ่า ไหล่
• อุบัติเหตุเฉียบพลัน เช่น กล้ามเนื้อฉีกขาด, กระดูกเคลื่อน
• ประสิทธิภาพการทำงานลดลง พนักงานเหนื่อยง่าย เคลื่อนไหวช้าลง
• การเสียเงินเพิ่มขึ้น ทั้งค่ารักษา การหยุดงาน และเบี้ยประกัน
หลักการท่าทางการทำงานที่ถูกต้อง (นั่ง / ยืน / ยกของ)
1. การนั่งทำงาน
• เก้าอี้ควรปรับระดับให้เท้าวางบนพื้นได้เต็ม
• หลังพิงชิดพนักเก้าอี้ มีหมอนรองหลังเล็กน้อย
• หน้าจอคอมควรอยู่ระดับสายตา ลดการก้มคอ
• ควรลุกขึ้นยืดเส้นทุก 1 ชั่วโมง
2. การยืนทำงาน
• ยืนให้เท้าห่างกันเล็กน้อยเพื่อกระจายน้ำหนัก
• หลีกเลี่ยงการยืนขาเดียวหรือกอดอกนาน ๆ
• หากต้องยืนบนสายการผลิต ควรมี แผ่นรองยืน (Anti-fatigue mat) เพื่อลดแรงกดที่เข่า
3. การยกของหนัก
• ย่อตัวโดยงอเข่า แทนที่จะก้มหลัง
• ใช้แรงจากกล้ามเนื้อขา ไม่ใช่แค่หลัง
• หากของหนักเกิน 20 กิโล ควรมีผู้ช่วยหรือใช้อุปกรณ์ช่วยยก
• หลีกเลี่ยงการบิดตัวขณะถือของหนัก
วิธีออกแบบสภาพแวดล้อมการทำงานตามหลัก Ergonomic
• โต๊ะทำงาน: สูงพอดี ไม่ทำให้ไหล่ยกหรือก้มตัวเกินไป
• แสงสว่าง: ควรส่องลงมาด้านข้าง ไม่สะท้อนเข้าตา
• พื้นที่เดิน: กว้างพอ ลดการชนหรือสะดุด
• อุปกรณ์ช่วยยก: รถเข็น, รอก, สายพาน เพื่อลดภาระหลังพนักงาน
• พื้นที่พักผ่อน: จัดโซนสำหรับยืดเหยียดหรือพักสายตา
Checklist ลดอาการบาดเจ็บพนักงาน
✅ จัดอบรมท่าทางการทำงานที่ถูกต้องปีละ 1–2 ครั้ง
✅ มีป้ายสัญลักษณ์แนะนำการยกของและการนั่งทำงานติดไว้ในพื้นที่
✅ จัดหาเก้าอี้ที่ปรับได้ตามหลัก Ergonomic
✅ กำหนดเวลาพักยืดเหยียดร่างกายสั้น ๆ (Micro-break)
✅ ตรวจสอบพื้นที่ทำงานให้ปลอดภัยจากการสะดุด/ลื่นล้ม
✅ โปรแกรม Workplace Wellness Program เพื่อติดตามสุขภาพพนักงาน
Case Study โรงงานที่ลดการบาดเจ็บด้วยการอบรมท่าทาง
บริษัทอุตสาหกรรมแห่งหนึ่งในสมุทรปราการพบว่า พนักงานในแผนกคลังสินค้ามี อัตราการบาดเจ็บจากการยกของผิดท่าสูงถึง 25% ต่อปี หลังจากฝ่าย HR จัดอบรม “การยกของอย่างปลอดภัย” พร้อมติดโปสเตอร์แนะนำท่าทางในจุดทำงาน และแจก สายรัดพยุงหลัง (Back Support Belt) อัตราการบาดเจ็บลดลงเหลือเพียง 8% ภายใน 6 เดือน
สิ่งนี้แสดงให้เห็นว่า การลงทุนเพียงเล็กน้อยใน ความปลอดภัยเชิงป้องกัน (Preventive Safety) สามารถลดต้นทุนการรักษาและสุขภาพพนักงาน
ความปลอดภัยในการทำงาน เริ่มต้นจากท่าทางที่ถูกต้อง ไม่ว่าจะเป็นการนั่ง ยืน หรือยกของ หากองค์กรละเลยจุดเล็ก ๆ นี้ อาจกลายเป็นค่าใช้จ่ายใหญ่ทั้งค่ารักษาและเวลาสูญเสีย แต่ถ้าให้ความสำคัญตั้งแต่วันนี้ องค์กรจะได้ทั้ง พนักงานที่แข็งแรง ปลอดภัย และมีประสิทธิภาพสูงสุด
ส่วนบริษัทไหนที่กำลังมองหา Workshop กับ SAKID เรื่องการดูแลสุขภาพ ไม่ว่าจะเรื่องอาหาร Cooking class ออกกำลังกาย สุขภาพจิตปรึกษาแบบรายบุคคลหรือทำกิจกรรมคลาสกลุ่ม Workshopกายภาพออฟฟิศซินโดรม ประเมินการยศาสตร์พนักงาน โดยเรามีผู้เชี่ยวชาญเฉพาะทางที่จะมาให้ความรู้เข้าใจแบบย่อยง่ายและลองทำกิจกรรมร่วมกัน อาทิเช่น คลาสโยคะ คลาสซุมบ้า คลาสออกกำลังกายหลังเลิกงาน สามารถสอบถามและช่วยออกแบบ Workshop ให้ตรงกับไลฟ์สไตล์พนักงานในบริษัทได้
แหล่งอ้างอิง
International Labour Organization. (2021). Occupational Safety and Health. Geneva: ILO.
World Health Organization. (2020). Healthy Workplaces: A Model for Action. Geneva: WHO.
กรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงาน. (2565). คู่มือความปลอดภัยในการทำงาน. กระทรวงแรงงาน.
บทความที่น่าสนใจ
Workshop การเงิน มีเงินเก็บยันเกษียณ
เริ่มต้นดูแลสุขภาพการเงินให้กับพนักงาน ด้วยการให้ความรู้ ความเข้าใจที่ถูกต้อง ในเรื่องการเงิน ทั้งเรื่องภาษี การแบ่งเงินเก็บออม การลงทุน การซื้อประกันให้เหมาะสมกับตัวเอง และการวางแผนเกษียณอย่างมีคุณภาพ กับนักการเงินผู้ที่มีประสบการณ์ ที่อยากให้คุณวางแผนใช้ชีวิตอย่างมีความสุขโดยไม่ต้องห่วงเรื่องเงิน
“แพคเกจตรวจสุขภาพ” เลือกอย่างไรให้เหมาะสมที่สุด
ขอแนะนำวิธีเลือกแพคเกจตรวจสุขภาพที่เหมาะกับแต่ละคน เพราะหนึ่งในการดูแลร่างกายที่คนมักหลงลืมคือการตรวจสุขภาพประจำปี แนะนำวิธีการเลือก และแพคเกจพนักงาน
Ergonomics คืออะไร รู้จักกับการยศาสตร์เพื่อสุขภาพที่ดีในการทำงาน
ออฟฟิศไหนกำลังประสบปัญหาปวดหลังกันทั้งออฟฟิศโปรดมาทางนี้! ชวนมาทำความรู้จัก Ergonomics หรือ การยศาสตร์ ศาสตร์แห่งการทำงานที่ช่วยให้พนักงานมีสุขภาพดีด้วย…
รีวิว ไอเดียจัด team building Online ที่ได้สุขภาพและกิจกรรมร่วมกัน
ในยุคที่การทำงานผสมผสานระหว่างออฟไลน์และออนไลน์ (Hybrid Work) ได้กลายเป็นเรื่องปกติ การสร้างความสัมพันธ์ระหว่างพนักงานและดูแลสุขภาพไปพร้อมกันถือเป็นโจทย์ท้าทายของ HR และผู้บริหาร การจัด team building ออนไลน์ จึงกลายเป็นเครื่องมือที่ช่วยสร้างทั้ง ความผูกพัน (Engagement) และ สุขภาวะที่ดี (Well-being) ให้กับคนทำงาน
EAP คือ ? รู้จักกับเครื่องมือสำคัญในการช่วยเหลือสุขภาพใจพนักงานให้ดียิ่งขึ้น
ปัญหาสุขภาพจิตของพนักงานเป็นอีกหนึ่งสิ่งที่องค์กรไม่ควรมองข้าม เครื่องมือสำหรับช่วยเหลือในปัญหาสุขภาพจิตอย่าง EAP จึงเป็นสิ่งสำคัญที่ควรจะมีไว้ในองค์กร
WORKSHOP คลาสโยคะ
กิจกรรม Workshop “คลาสโยคะ”
ตั้งแต่วันที่ 20 กรกฎาคม 2566 – 21 กันยายน 2566 SAKID ได้จัดกิจกรรม Workshop “คลาสโยคะ ” กันทุกสัปดาห์เป็นสวัสดิการที่เสริมสร้างร่างกายให้แข้งแรง โดยนักวิทยาศาสตร์การกีฬามาเป็นครูสอนโยคะที่จะพาพนักงานบริษัท ROCHE มายืดเหยียดร่างกายให้ผ่อนคลายเมื่อยจากการนั่งทำงานและเสริมสร้างกล้ามเนื้อให้มีความยืดหยุ่นอีกด้วย
